‘Ik was met mijn ouders op vakantie op Texel en zwierf dagelijks door de duinen. Ik zag tot mijn verbijstering een rietzangertje een koekoeksjong voeren. Ik was toen 10 jaar. Dat was het begin van mijn passie voor de natuur en dat is nooit meer overgaan.’ Annemarie Elout is de enthousiaste motor achter IVN Heerenveen. ‘Ik doe dat niet alleen, maar onze afdeling kan wel wat verjongd worden. Dat lukt steeds beter door meer activiteiten te organiseren voor kinderen en gezinnen.’
Annemarie (73 jaar) is sinds haar pensionering, nu tien jaar geleden, actief voor IVN afdeling Heerenveen. Sinds een jaar is ze voorzitter. ‘Naast de natuur vind ik kinderen ontzettend leuk. Ik wilde de natuur terugbrengen naar het onderwijs. Ik heb toen contact gelegd met IVN. Daar zijn veel natuurgidsen die daaraan mee willen helpen.’
Met haar ervaring in het onderwijs en haar kennis van de natuur heeft zij, samen met de NME (Natuur en Duurzaamheidseducatie) Drachten de natuureducatie teruggebracht in het onderwijs.
IVN
IVN (Instituut voor Natuurbeschermingseducatie) is een landelijke organisatie en bestaat sinds 1963. IVN wil mensen en de natuur dicht bij elkaar. Ze laten jong en oud beleven hoe leuk, gezond én belangrijk natuur is. Van je voordeur tot in hun Nationale Parken, van de kinderopvang tot aan de oude dag. Ze organiseren natuuractiviteiten, cursussen, projecten en campagnes waarbij zelf leren en doen centraal staan. Annemarie en tal van vrijwilligers zetten zich in voor IVN afdeling Heerenveen. www.ivnheerenveen.nl
Kinderen
Soms wordt gedacht dat IVN een geitenwollensokken club is voor ouderen, vertelt Annemarie. Niets is minder waar. Zij weet als geen ander dat veel kinderen interesse hebben in de natuur. ‘Een keer per maand hebben we bijvoorbeeld een (groot)ouder kind excursietocht in de Overtuin in Oranjewoud. We begonnen met een paar gezinnen, maar de tweede keer hadden we er al vijftig. Door dingen te organiseren die aanslaan, krijgen we ook meer bekendheid en nieuwe leden’
Op 1 november 2026 is er een wandeltocht over paddestoelen voor het hele gezin. Voor grotere kinderen en hun ouders staat de nachtelijke vleermuizenjacht op 28 augustus 2026 gepland.
Op de website van IVN staan meer kinderactiviteiten.
’We zijn op verzoek ook begonnen met activiteiten voor peuters en die slaan zo aan dat we nu ook voor deze doelgroep vaker een natuuractiviteit organiseren. Daarvoor hebben we een jonge vrouw aangetrokken. Ouders, IVN en Dik Groen betalen haar voor deze workshops.
Annemarie benadrukt dat IVN ook veel doet voor organisaties zoals scholen en kinderopvang. Zij doet dat samen met de NME Drachten. Scholen kunnen lid worden van de NME. Dat kost 125 euro per jaar en ze kunnen dan gebruik maken van het aanbod zoals buitenlessen en van verschillende leskisten over allerlei onderwerpen.
Vrijwilligers
Voor de activiteiten heeft IVN ook vrijwilligers nodig. Die werven ze door leden te vragen. Dat kan eenmalig zijn, maar er zijn ook vrijwilligers die structureel meedoen aan de organisatie. Annemarie: ‘We hebben een app waarin we bijvoorbeeld vragen wie bij een activiteit koffie wil schenken.’
Cursussen voor natuurgidsen en natuurliefhebbers
‘We hebben deskundigen zoals ecologen en biologen die vrijwillig voor ons activiteiten leiden. Denk aan een bomencursus of een vroege vogelexcursie. En onlangs hebben we een excursie naar de eendenkooi georganiseerd waarvoor we een deskundige van buiten IVN hebben gevraagd. Maar we hebben ook een opleiding van twee jaar voor leden die natuurgids willen worden. Ook voor mensen die weinig van de natuur weten. Die cursus wordt gegeven door IVN-ers die zelf de cursus hebben gevolgd.’
Je kunt ook online natuurcursussen van de IVN volgen. ‘Maar je leert ook veel door mee te gaan met een excursie’, aldus Annemarie.
Aanbod en maatwerk
Annemarie vervolgt: ‘Over bijvoorbeeld de vogeltrek of een natuurgebied. Onlangs hebben we nog een boomexcursie gedaan in De Heide.’
Een terugkerende activiteit is het Fête de la Nature in de Overtuin in Oranjewoud. Een gratis festival voor iedereen die de natuur een warm hart toedraagt. De volgende is zondag 13 september 2026.
https://fetedelanature.nl/
IVN biedt activiteiten aan, maar je kunt de IVN ook vragen om een cursus of activiteit te organiseren. Annemarie: ‘Dat kan voor het hele dorp zijn zoals een excursie in Oranjewoud of een een evenement met je buren. Ook de activiteiten-commissies van Oudeschoot en Nieuweschoot kunnen ons benaderen om samen een natuuractiviteit organiseren. Ook voor kinderen!’
Zo is er voor de kinderen van samen met de mensen van de Huiskamer in Oudeschoot al regelmatig activiteiten georganiseerd.
Annemarie laat weten dat ze niet alleen activiteiten organiseren in de directe omgeving van Heerenveen. ‘Zoals de excursie naar het Lauwersmeer. Daar komen ook mensen van buiten de provincie op af, dus je kunt ook eens kijken wat andere IVN afdelingen organiseren waar je interesse in hebt.’
Ga je liever zelf op pad? IVN heeft op de website ook tal van wandel- en fietsroutes staan.
www.ivn.nl/natuurroutes/
Lidmaatschap
Het lidmaatschap kost 25 euro en dan zijn de meeste activiteiten gratis. Maar je mag ook aan activiteiten meedoen als je geen lid bent; voor een aantal activiteiten betaal je dan een bijdrage. Annemarie: ‘Voor de peuteractiviteit is dat bijvoorbeeld zeven euro. Tenzij je lid bent, dan is het gratis. Het voordeel als je een keer aan een activiteit hebt meegedaan en je je ingeschreven hebt voor de nieuwsbrief, is dat je op de hoogte wordt gehouden als er weer iets georganiseerd wordt.’
Nieuwsbrief en social media
Wil je op de hoogte gehouden worden van het aanbod van IVN Heerenveen? Meld je dan aan voor de maandelijks nieuwsbrief met natuuractiviteiten en -excursies. Of volg IVN op Facebook.
Wil je nu direct iets leren? IVN heeft veel online cursussen die je kan volgen op je zelf gekozen tijdstip. Of kijk op You Tube naar video’s over moestuinieren, de hermietenkreeft of bijvoorbeeld het proeven van de dovenetel.
Tuintips
Annemarie is een wandelende natuurgids. Vol met tips. ’Ik woon in het oude schooltje in Rotstergaast. Ik heb een grote tuin waar ik veel tijd aan besteed. Voor mij hoeft het niet heel netjes; ik houd het beheersbaar, dat is mijn eerste tip. Koop alleen inheemse planten en bomen. Exoten hebben geen natuurlijke vijanden. Dat betekent dat ze kunnen gaan woekeren, zoals de Japanse duizendknoop. Een mooie plant maar die neemt je hele tuin over en krijg je bijna niet meer weg. En koop biologische bollen en planten. Zo mijd je het gif want dat gaat overal in zitten, ook op en in je lijf. Laat bloemen welig tieren. Onkruid bestaat niet, alleen als je het zelf zo noemt. De paardenbloem is bijvoorbeeld een hele mooie bloem en goed voor de insecten, bijen zijn er dol.’
Tot slot: ‘Wip de tegels uit je tuin. Vraag daarvoor eens onze tuinrangers; die komen langs om advies te geven hoe je je tuin groener kan maken. Leuk om samen met je buren te organiseren!’
https://tuinrangers.nl/
Veel bewoners zetten zich in voor hun dorp. Om iets terug te doen, de leefbaarheid en saamhorigheid te behouden of te verbeteren. De meeste doen dat stilzwijgend en onzichtbaar, zoals Siebren Bosma (72 jaar). Hij wilde voetballen. Dat bepaalde zijn loopbaan. Het is maar de vraag of hij anders wel voorzitter van Plaatselijk Belang Nieuweschoot (PBN) was geworden. Na vijf jaar heeft hij de voorzittershamer neergelegd, maar hij blijft zich onverminderd energiek inzetten voor zijn dorp.
‘Ik ben 100 meter over de Engelenvaart geboren aan de Sydtakke in Rottum, maar grotendeels opgegroeid in Oudeschoot. Na de Mulo ben ik naar detailhandelsvakschool gegaan met de bedoeling de handel in te gaan.
Naast mijn school was ik als 12-jarig ventje al bakkerventer op de bakfiets en verkocht ik zaterdags huis aan huis brood. Daarna kreeg ik een bijbaantje in de supermarkt. Daar kon ik na mijn diensttijd assistent-bedrijfsleider worden. Mijn vrienden voetbalden bij de Heerenveense Boys. Een zaterdagvereniging. Dat zou niet meer kunnen als ik in de supermarkt ging werken. Ik kreeg toen een baan aangeboden bij Woningstichting Patrimonium in Heerenveen als administratief medewerker.
‘Ik ben daar opgeklommen tot adjunct-directeur. Na een fusie met een andere woningcorporatie werd ik manager en eindverantwoordelijke. We fuseerden door tot wat nu WoonFriesland is. Door allerlei ontwikkelingen in de loop der jaren ben ik manager wonen, manager vastgoed, accountmanager, regiodirecteur en manager klant en woning geweest. Die laatste twee functies pasten het beste bij mij. Opdrachtgever, eindverantwoordelijke. Dichtbij de klant; dat ik wat voor ze kan betekenen, meer dan alleen huisvesting. Zo hebben we bijvoorbeeld als woningcorporatie een multifunctioneel centrum in Oudeschoot gerealiseerd.’
Wanneer ben je je gaan inzetten voor het dorp?
‘Dat is al begonnen in Oudeschoot. Ik ben getrouwd met Dieuwke. Een jaar na ons trouwen zijn wij in Oudeschoot gaan wonen. Daar was Dieuwke bestuurslid van Plaatselijk Belang. Ik was daar secretaris buurtvereniging, secretaris feestcommissie Oudeschoot/Nieuweschoot en secretaris 75-jarig jubileum lager school. We kregen drie kinderen en ik was op de basisschool van de kinderen secretaris van de Medezeggenschapsraad.
‘We zijn 21 jaar geleden verhuisd naar Nieuweschoot. Vrij snel zijn we in de activiteitencommissie gekomen. Dieuwke heeft daarin meer gedaan dan ik, omdat ik door mijn werk maar beperkt tijd had.
Vijf jaar terug ben ik gevraagd voor het voorzitterschap voor PBN. Ik heb ja gezegd omdat ik nog wel iets voor het dorp wilde betekenen, zoals de samenhang bevorderen. En het voorzitterschap had wel wat raakvlakken met mijn werk zoals het overleggen met de gemeente, voor een groep staan, mensen bij elkaar brengen.
‘Daarnaast wilde ik mij hard maken voor een dorpskamer. Ik weet door mijn werk hoe belangrijk de gemeenschapszin en de onderlinge verbinding is in een dorp; een centrale ontmoetingsplek kan daaraan bijdragen. In een dorpskamer kunnen mensen terecht voor bijvoorbeeld een kop koffie, een activiteit of een vergadering; en het is een opslagplek voor allerlei materiaal.
Ik denk ook dat een ontmoetingsplek belangrijk is voor het enthousiasmeren van de jongere bewoners. Je ziet dat veel ouderen actief zijn, maar dat moet een keer overgenomen worden door een volgende generatie. Bij de inrichting van een dorpskamer moeten we daar rekening mee houden; dat de dorpskamer over 15 jaar ook nog aantrekkelijk is voor de bewoners. Maar voordat de dorpskamer een feit is zal dat nog wel een aantal jaren duren.
‘Door de ambtelijke stroperigheid bij de gemeente, allerlei regels, toezeggingen die niet nagekomen werden, gebrek aan communicatie door de Gemeente en de Provincie zijn we pas na anderhalf jaar in een voortraject terecht gekomen. Ik wilde in ieder geval in mijn voorzittersperiode dat het procedureel allemaal geregeld was, zodat we met de voorbereidingen konden beginnen. Helaas is dat niet gelukt.
Uiteindelijk is het toch bij de Provincie terecht gekomen en die heeft bepaald onder welke condities er een dorpskamer kan komen. Er is nu een werkgroep die zich hiermee bezig houdt, waar ik ook zitting in heb.’
Wat zijn je hobby’s?
‘Ik ben graag buiten en sport veel. Racefietsen, hardlopen en schaatsen met mijn broers, kinderen en vrienden. Ik heb ook lange fietstochten gemaakt, ook in het buitenland. Mijn jongste broer heeft mij ruim 20 jaar terug het hardloopvirus overgedragen. Sindsdien loop ik elk jaar minimaal een marathon in binnen- of buitenland. De laatste was onlangs in mei in Praag.
’s Winters als er ijs ligt, is schaatsen mijn favoriete sport. Twee keer was ik bedwinger van de Elfstedentocht. Ook de Alternatieve Elfstedentocht op de Weissensee heb ik gereden, voor het laatst was dat de 200 km in 2025.
‘Tot mijn 60e heb ik bij de Heerenveense Boys gevoetbald. Daarnaast was ik als scheidsrechter, leider van het jeugdteam (Nederlands kampioen geworden), penningmeester jeugdbestuur, voorzitter jeugdbestuur en als voorzitter hoofdbestuur actief binnen Heerenveense Boys. Momenteel fluit ik nog regelmatig een wedstrijdje bij mijn kleinkinderen. Uiteraard voetballen die bij Heerenveense Boys. Ik heb als voetballer in het vierde team gevoetbald, maar mijn zonen Gerben en Sietze hadden meer talent en hebben vele jaren in het eerste gevoetbald. Mijn dochter Maaike trad in de voetsporen van haar moeder Dieuwke (eredivisie gevolleybald) en werd een verdienstelijk volleybalster.’
Waar ben je trots op?
‘Ik werd voorzitter in coronatijd waarin het contact veelal schriftelijk en op afstand gebeurde. Gelukkig is het gelukt om na die tijd de verbinding met elkaar weer te versterken.
Ik vind het mooi dat niet alleen het bestuur PBN actief is, maar ook veel bewoners in de verschillende commissies. Die commissies kunnen autonoom functioneren zonder ruggespraak met het bestuur. We geven ze de ruimte en vertrouwen, en een keer per jaar leggen ze verantwoording af in de ledenvergadering. De samenwerking in het bestuur en in en met de commissies gaat heel erg goed, iets om trots op te zijn.
Er zitten veel ambities in de pijplijn, maar de concretisering hiervan valt buiten mijn termijn van voorzitter.’
Wat kan er beter in Nieuweschoot?
‘Zoals ik al gezegd hebt: het contact met de gemeente. Niet dat het aan ons heeft gelegen, maar we zijn niet alleen met de dorpskamer bezig geweest. Er zijn ook heel wat contacten geweest over de verloedering van het pad langs de Engelenvaart, de uitbreiding van het crematorium, de overlast op de begraafplaats, het storten van bagger en natuurlijk het verkeer. Ik kan leven met een nee, maar communiceer in ieder geval! Nijskoat is een gemeenschap van doeners, niet te lang praten, maar doen!
‘Voor de contacten en lopende zaken met de gemeente blijf ik nog actief namens PBN. Dat laat ik nog even niet los. Er staan ook belangrijke zaken op de agenda zoals de Omgevingsvisie die veel consequenties kan hebben voor Nieuweschoot. Ik zie dat daarvoor wel weer nieuwe bewoners opstaan en actief worden.
‘Mijn zorg is ook de Rotstergaastweg. In Heerenveen West komt een nieuwe woonwijk met 2000 woningen. Die mensen gaan ook op pad. De gemeente heeft beloofd de ontsluiting met de A32 te verbeteren, maar de kans dat de Rotstergaastweg als sluipweg gebruikt gaat worden is wel aanwezig. Je zag dat al gebeuren toen de brug over de Engelenvaart en de Rottumerweg in onderhoud was en mensen deze route ontdekten. Tien jaar terug gingen er nog 300 voertuigen per dag door Nieuweschoot. Nu zijn dat er 1000. Dat kan straks een veelvoud hiervan worden, met alle ellende van dien.’
Wat is je favoriete plek?
Ik heb geen specifieke plek. Ik wandel veel in de omgeving. Ik kom overal; het Taconisbos, Oranjewoud, Easterskar. Als ik met mijn hardloopmaatje Wilmar de bossen intrek dan komen we vaak geen mens tegen en dan zeggen we tegen elkaar: wat een rijkdom! In mijn jeugd waren deze bossen privébezit en verboden voor het publiek. Er zijn zoveel mooie plekken in deze omgeving.
‘Wij hebben een seizoensplek op de camping op Vlieland. Daar gaan we regelmatig naar toe. Zitten we weer in een hele andere omgeving. Heel mooi en we wisselen dit af met onze vakanties in de bergen van Frankrijk.’
Hoe mooi is het dat wij, de “Nijskoatters”, weer zo’n geweldig feest hadden. Het thema voor ons dorps-bosfeest was dit jaar een bijzondere, want de kerstman kwam op bezoek. Hij had besloten om zijn vakantie bij ons te vieren en zo ontstond “Kryst yn e bosk”.
Het weer paste zich (helaas) aan en het was best koud voor de tijd van het jaar. Voor de kinderen die in de middag gingen suppen was dat wel heel jammer. Maar toch is er door een mooie groep op het Heidemeer gesupt en daarna weer opgewarmd met warme chocolademelk en marshmallows bij het vuur.
De avond begon met een heerlijk stamppot buffet met zo’n 60 mensen. We deden daarna een super leuke muziekbingo met Jawis, gevolgd door onze jaarlijkse verloting. Alle fantastische prijzen werden dit jaar door bedrijven in het dorp gesponsord. Dank jullie wel sponsoren, dat is voor de commissie heel erg welkom.
En een nieuwe traditie werd geboren door een aantal van de jong volwassenen te vragen om te kiezen voor de “best dressed” in het thema. We gaan dit uitbreiden met een prijs voor de mooist in het thema geklede kinderen volgend jaar!
De fantastische band “Stoeprand” vulde de rest van de avond met veel bekende hits, waaronder speciaal voor ons feest ingestudeerde kerstnummers. Er werd weer heerlijk gedanst en meegezongen.
Kortom, ons feest was weer zeer geslaagd!
Zo’n feest gebeurt alleen door de uitgebreide inzet van de leuke Kerst Elfjes en meerdere helpers vanuit het dorp. Ook deze ondersteuning hopen we graag voort te zetten. Nogmaals dank aan iedereen!
Samen maken we er wat moois van hier in ons kleine, maar oh zo gezellige en bijzondere dorp. Want zo’n plek waar je je zelf mag zijn en je thuis mag voelen is tegenwoordig heel speciaal. Op naar editie 2027. Iemand al een leuk idee voor een thema? Laat het de Activiteiten Commissie weten.
Meer foto’s:
https://nieuweschoot.info/terugblik-bosfeest-nieuweschoot-2026/
https://nieuweschoot.info/portretten-bosfeest-2026/
