We zijn er inmiddels wel aan gewend: het hoge appartementencomplex met de goudkleurige wimpels aan de Heremaweg. Cunabula of zoals Aize van der Veen (86 jaar) zegt: ‘Een blikvanger’.
Aize woont al lange tijd niet meer in Oudeschoot, maar zijn herinnering aan de plek waar nu Cunabula staat is nog levendig. Op foto’s laat hij zien waar hij een deel van zijn jeugd is opgegroeid. Aize: ‘De wat oudere lezer van Skoatter Doarpsnijs zal het zich wellicht nog herinneren. Tussen de zuivelfabriek en de spoorlijn stond een vrij grote boerderij met totaal 60 ha land. Precies op de grens van Oudeschoot en Nieuweschoot.’
Pachtboerderij
Aize was acht jaar toen zijn ouders besloten deze boerderij te pachten. ‘In 1948 gingen onder meer veel boeren hun geluk zoeken in andere werelddelen. Zo ook mijn ouders. Op dat moment hadden zij een melkveebedrijf in Kortehemmen en besloten om naar South Carolina in de VS te gaan.’
Alles was geregeld -dat was in die tijd gebruikelijk- de container voor de inboedel stond al op het erf om verscheept te worden. Aize vervolgt: ’En toen kwam jonkheer Bieruma Oosting vragen of mijn vader Hendrik van der Veen zijn boerderij Groot-Jagtlust aan de Heremaweg wilde pachten.’
Een boerderij met 60 ha goed verkaveld land, dat aanbod kon zijn vader niet afslaan. En zo groeide Aize daar op, samen met drie oudere broers en twee zussen. Aize haalt herinneringen op: ’Toen wij als gezin in 1948 daar kwamen was er veel werk aan de winkel. Wij hadden zo’n 80 melkkoeien. In de agrarische sector kwam de mechanisatie heel langzaam op gang. De overgang van de paardentractie naar de trekker verliep geleidelijk. Zo ook de overgang van handmelken naar de melkmachine. Het hele gezin en vaak nog met externe knechten werkten mee op onze boerderij. Mijn moeder bestierde het huishouden. Hard werken, maar wij hebben daar een mooie tijd gehad.’
Naam Jagtlust
Aize vertelt waar de naam Groot-Jagtlust vandaan komt. ‘In de 19e eeuw was er een buitenverblijf met de naam Jagtlust. Je zou het een soort slot kunnen noemen met veel bossen en landerijen.
Dit slot stond ongeveer waar nu (nog) de Batavusfabriek staat. Na het verval van het slot is de boerderij Groot-Jagtlust verrezen.’
De naam Jagtlust is bewaard gebleven. In Rotstergaast staat de boerderij Nieuw-Jachtlust (1875) Ook de voormalige zuivelfabriek (1920) waar nu een kringloopwinkel is, draagt de naam Jagtlust.
Maar ook het landgoed Klein-Jagtlust (1856) in Oranjewoud houdt de naam in ere.
Verkocht
In 1958 werd de boerderij, de opstallen met het land verkocht aan de gemeente Heerenveen. De gemeente Heerenveen had bouwgrond nodig voor industrie, Batavus, Tektronix (Jongbloed), Thialf en woningbouw. Toen is de Industrieweg aangelegd voor de bereikbaarheid van de bedrijven.
‘In 1963 werd het boeren te veel beperkt door het verdwijnen van een groot deel van het land en zijn we verhuisd naar een boerderij in Oranjewoud’, aldus Aize. ‘Mijn oudste zus en twee broers waren inmiddels veehouder in respectievelijk Oldeboarn, Oudehorne en Tjalleberd.’
Aize koos een ander pad hoewel zijn liefde voor het boeren nooit is verdwenen. Na zijn studie aan de Middelbare Landbouw School bekwaamde hij zich in de cultuur en civieltechniek en in de betonconstructie. Hij koos een weg in de commercie.
‘Toen mijn vrouw en ik nog in de Heide woonden was ik een hobbyboer van schapen. Ik huurde een hectare land tussen de bungalows van de gemeente. Daar moest een kinderboerderij komen, die er overigens nooit is gekomen. Toen ik het te druk kreeg heb ik de schapen verkocht.’
De opstallen werden door van Ooijen meubelen gekocht van de gemeente. Niet lang daarna is de met riet gedekte boerderij verwoest door brand. Meubelzaak Vesta bouwde er vervolgens een nieuw pand. Maar ook de bedden, stoelen en banken verdwenen weer, waarna sportschool Balans zich vestigde op de plek waar Aize goede herinneringen aan heeft.
Cunabula
Nu staat er een topsportcampus met Balans en een woontoren met gouden wimpels met de veelzeggende naam Cunabula. Cunabula betekent wieg of bakermat. Het verwijst naar de oorsprong of het begin van iets, zoals een plek waar topsport wordt geboren of waar een nieuw gebouw de bakermat van een project is.